Czym jest Obturacyjny Bezdech Senny (OBS)?

Obturacja dróg oddechowych oznacza zwężenie ich światła, skutkujące całkowitym, bądź częściowym ograniczeniem przepływu powietrza do płuc. U chorych na OBS jest ona najczęściej wywołana zapadaniem się języka i ścian gardła podczas snu.

Obturację dróg oddechowych w czasie snu mogą dodatkowo nasilać wrodzone lub nabyte wady anatomiczne górnych dróg oddechowych, jak np. skrzywienie przegrody nosa czy przerost migdałków podniebiennych. Istotnym czynnikiem obturacji dróg oddechowych jest otyłość, powodująca depozycję tkanki tłuszczowej w okolicy szyi oraz tkankach miękkich gardła.

Z definicji bezdech oznacza brak przepływu powietrza przez drogi oddechowe trwający co najmniej 10 sekund. U wielu pacjentów bezdechy trwają jednak znacznie dłużej (nierzadko przekraczając kilkadziesiąt sekund) i występują wielokrotnie w ciągu godziny snu.

Podstawowe powody obturacji dróg oddechowych, to:

  • otyłość,
  • uwarunkowania anatomiczne: przerost migdałków, skrzywienie przegrody nosa,
  • wrodzona skłonność do zapadania się dróg oddechowych w czasie snu.

Nieleczony obturacyjny bezdech senny stanowi zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia. Bezdech, a więc brak przepływu powietrza do płuc, powoduje spadek poziomu tlenu we krwi, wpływając szkodliwie na wszystkie narządy naszego ciała – w szczególności na mięsień sercowy oraz mózg.

Konsekwencją wielokrotnie powtarzających się epizodów bezdechów w czasie snu jest także zaburzenie struktury snu, szczególnie zanik jego fazy głębokiej, warunkującej wypoczynek oraz prawidłową czynność centralnego systemu nerwowego w ciągu dnia (pamięć, koncentracja, nastrój).

Drożne drogi oddechowe umożliwiają swobodną wymianę powietrza:
Drożne drogi oddechowe:
Zapadaniu się dróg oddechowych towarzyszy chrapanie oraz bezdechy (przerwy w oddychaniu):
Zapadanie się dróg oddechowych:
  1. 1. język
  2. 2. podniebienie miękkie
  3. 3. języczek
  4. 4. nagłośnia

Jakie są typowe objawy OBS?

Niewiele osób cierpiących na OBS jest świadomych choroby. Najczęściej do jego wykrycia przyczyniają się bliscy chorego. To właśnie oni dostrzegają wzbudzające niepokój objawy schorzenia.

Do najczęstszych i najbardziej typowych objawów OBS zaliczyć można:

  • uporczywe i głośne chrapanie z przerywanym oddechem,
  • nagłe przebudzenia ze snu,
  • koszmary i niespokojny sen,
  • duszenie się podczas snu,
  • wzmożona potliwość w trakcie snu,
  • obniżone libido oraz impotencja,
  • oddawanie moczu w nocy (budzenie się w celu oddania moczu),
  • bóle głowy – zwłaszcza rano,
  • poranne uczucie suchości w ustach,
  • mimowolne zasypianie,
  • permanentne poczucie zmęczenia i senności w ciągu dnia, przewlekła apatia,
  • wzmożona drażliwość, utrudniona koncentracja, problemy z pamięcią i roztargnienie,
  • depresja,
  • choroby będące powikłaniami bezdechu: najczęściej nadciśnienie tętnicze, choroba niedokrwienna serca.

Na Obturacyjny Bezdech Senny (OBS) cierpi około 4% dorosłych ludzi.
Wielu z nich pozostaje niezdiagnozowanych.
Czy jesteś jednym z nich?

Jakie są skutki nieleczonego bezdechu?

Nieleczony obturacyjny bezdech senny niesie ze sobą wiele realnych zagrożeń dla zdrowia, wpływając także na jakość życia chorego. Przeprowadzono szereg badań klinicznych, których wyniki dowodzą wielu zależności między występowaniem OBS i innych groźnych schorzeń, w tym przewlekłych chorób. Oto niektóre z nich:

Choroby układu krążenia:

Wynikają z nadmiernego obciążenia mięśnia sercowego oraz niedotlenienia mięśnia serca wskutek bezdechu. Bezdech senny prowadzić może do niewydolności serca oraz zawału serca. Rozpoczęcie odpowiedniej terapii znacząco zmniejsza to ryzyko.

Nadciśnienie tętnicze:

To jedno z najczęstszych powikłań bezdechu sennego. Odpowiednie leczenie stabilizuje ciśnienie tętnicze i obniża ryzyko wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego.

Choroby naczyń mózgowych:

OBS jest istotnym czynnikiem zwiększającym ryzyko wystąpienia udaru. Zaniechanie leczenia bezdechu jest również poważnym utrudnieniem w eliminowaniu powikłań i rekonwalescencji w razie, gdy udar już nastąpił.

Cukrzyca typu II:

Jest powodowana stopniowym rozwojem oporności na wydzielaną przez trzustkę insulinę. Według badań klinicznych istnieje silna korelacja między występowaniem OBS i cukrzycy typu II. Prawidłowe leczenie bezdechu poprawia stopień kontroli cukrzycy.

Zaburzenia rytmu serca:

To jedno z najczęstszych powikłań bezdechu sennego. Chorobą stwierdzaną często u pacjentów cierpiących na bezdech senny jest migotanie przedsionków, nawracające w sytuacji nierozpoznanego i nieleczonego bezdechu sennego. Innym często stwierdzanym typem arytmii jest blok serca skutkujący najczęściej jego bardzo wolnym rytmem (szczególnie w godzinach nocnych), nierzadko stanowiący powód wszczepienia kardiostymulatora (tzw. rozrusznika serca) oraz skurcze dodatkowe.

Wypadki komunikacyjne:

Następstwem niewyspania, roztargnienia i przemęczenia kierowcy cierpiącego na OBS jest często mimowolne zasypianie podczas prowadzenia samochodu.

Obturacyjny Bezdech Senny (OBS)
English version